Bilim insanları keşfetti. Alüminyum altından daha değerli hale gelebilir

Kimya ve endüstride kritik rol oynayan özellikle Platinum ve Palladium gibi platin grubu metaller çok güçlü katalizörler olmalarına rağmen çıkarılması zor ve çevre açısından oldukça maliyetli. 

Ancak King’s College London ve Trinity College Dublin bilim insanları tarafından yürütülen ve Nature Communications dergisinde yayımlanan araştırmada, bilim insanları “cyclotrialumane” adı verilen yeni bir alüminyum bileşiği geliştirdi. Bu yapıda üç alüminyum atomu üçgen (trimerik) bir düzen oluşturuyor.

Bu yeni yapı sayesinde alüminyum kimyasal reaksiyonlarda yüksek reaktivite gösterebiliyor, farklı çözeltilerde kararlı kalabiliyor ve bazı reaksiyonlarda geçiş metallerinden bile daha güçlü katalizör davranışı sergileyebiliyor.

Laboratuvar testlerinde bu yeni alüminyum katalizörü özellikle iki önemli reaksiyonda etkili oldu:

Dihidrojen molekülünü (H₂) parçalama,

Plastik üretiminde kullanılan etilen (ethene) oluşturma.

Bu reaksiyonlar, hidrojen enerjisi ve plastik üretimi gibi endüstriler için büyük önem taşıyor.

NEDEN ÖNEMLİ?

Platin ve paladyum gibi metaller katalizör olarak çok etkili olsa da üretimleri oldukça maliyetli ve çevresel etkileri yüksek. Örneğin dünya platin üretiminin büyük bölümü Güney Afrika’da yapılıyor ve sadece birkaç gram platin elde etmek için en az bir ton cevherin işlenmesi gerekiyor.

Buna karşılık alüminyum Dünya’da çok bol bulunan bir element, değerli metallere göre yaklaşık 20 bin kat daha ucuz ve endüstride zaten yaygın şekilde üretiliyor.

Bu nedenle araştırmacılar, alüminyum tabanlı katalizörlerin geliştirilmesinin kimya endüstrisinde büyük bir dönüşüm yaratabileceğini düşünüyor.

GEÇİŞ METALLERİNİN BİLE ÖTESİNE GEÇEBİLİR

Çalışmanın baş araştırmacılarından kimyager Clare Bakewell, yeni alüminyum yapısının yalnızca mevcut katalizörleri taklit etmekle kalmayabileceğini belirtiyor.

Bilim insanlarına göre bu üç atomlu alüminyum yapısı sayesinde daha önce görülmemiş yeni kimyasal bileşikler üretilebilir ve çok daha yüksek reaktiviteye sahip reaksiyonlar geliştirilebilir

Bu da alüminyumun, yalnızca ucuz bir alternatif değil, tamamen yeni bir katalizör sınıfının başlangıcı olabileceği anlamına geliyor.