2004 İSTANBUL ZİRVESİ DÖNÜM NOKTASI OLMUŞTU
NATO‘nun 55 yıllık tarihindeki 17’nci Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi olan İstanbul Zirvesi, İttifak’ın dönüşüm sürecinde önemli bir dönüm noktası kabul ediliyor.
Zirveye o dönem NATO üyesi 26 ülkenin yanı sıra İttifak ile işbirliği yapan 20 ülkenin devlet ve hükümet başkanları, dışişleri ve savunma bakanları ile sivil ve askeri yetkilileri katıldı. Toplam 46 ülkenin temsil edildiği toplantılar, uluslararası güvenlik gündeminin şekillendirilmesinde önemli rol oynadı.
İstanbul Zirvesi, özellikle NATO’nun Afganistan’daki rolünün genişletilmesi, Irak güvenlik güçlerine eğitim desteği verilmesi ve 7 yeni üyenin (Bulgaristan, Estonya, Letonya, Litvanya, Romanya, Slovakya, Slovenya) İttifak içindeki ilk zirvesi olması bakımından dikkati çekti.
Bu yedi ülke, NATO’nun Soğuk Savaş sonrası gerçekleştirdiği en büyük genişleme dalgasının parçası olarak 29 Mart 2004’te resmen üye yapıldı.
Dolayısıyla İstanbul Zirvesi, bu ülkelerin devlet ve hükümet başkanlarının NATO Zirvesi‘ne ilk kez tam üye sıfatıyla katıldıkları toplantı oldu.
Zirve, Kuzey Atlantik Konseyi (NAC), NATO-Rusya Konseyi, NATO-Ukrayna Komisyonu, Avro-Atlantik Ortaklık Konseyi (EAPC) olmak üzere 4 ana toplantıdan oluşuyordu.
Önemli dünya liderlerinin katıldığı zirvede dönemin ABD Başkanı George Bush, İngiltere Başbakanı Tony Blair, Fransa Cumhurbaşkanı Jacques Chirac, Almanya Başbakanı Gerhard Schröder, ABD Savunma Bakanı Donald Rumsfeld, Afganistan Devlet Başkanı Hamid Karzai, Gürcistan Cumhurbaşkanı Mihail Saakaşvili, Irak Dışişleri Bakanı Hoşyar Zebari, İtalya Dışişleri Bakanı Franco Frattini ve birçok ülkenin üst düzey temsilcileri, İstanbul’da bir araya geldi.
Zirve kapsamında NATO-Rusya Konseyi Toplantısı düzenlendi ancak Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, İstanbul’a gelmedi ve bu durum o dönemde dikkati çekti.
Toplantı, Putin’in katılmaması ve Rus birliklerinin Gürcistan ile Moldova’dan çekilmesine ilişkin konularda ilerleme sağlanamaması nedeniyle beklenen ilgiyi görmedi.
Dönemin Çek Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Vaclav Klaus ise ülkesindeki hükümet krizi nedeniyle zirveye katılamadı, NATO üyeliği için bekleyen Arnavutluk, Hırvatistan ve Makedonya’ya üyelik tarihi verilmedi.
NATO’nun Afganistan’daki varlığının genişletilmesi ile Bosna Hersek’teki operasyonun sonlandırılmasının yanı sıra Irak güvenlik güçlerine eğitim desteği sağlanması ve İttifak’ın operasyonel kabiliyetlerinin güçlendirilmesi yönünde kararlar alındı. Bunun yanı sıra yeni ortaklık girişimlerinin başlatılması da karara bağlandı.
Eski ABD Başkanı Bush, zirveden bir gün önce Ankara’ya gelerek Türk yetkililerle görüşmeler yaptı. Zirvenin son gününde ise Galatasaray Üniversitesi’ndeki konuşmasında Türkiye‘nin Avrupa ile yapay sınırlarla ayrılmasına karşı olduklarını ifade etti.
2004’TE DE GÜVENLİK ÖNLEMLERİ DİKKAT ÇEKMİŞTİ
2004’te de zirve için olağanüstü güvenlik önlemleri alındı. Yaklaşık 3 bin delege ve 3 bin 500 basın mensubunun katıldığı organizasyonda İstanbul, güvenlik çemberiyle korundu.
NATO Zirvesi nedeniyle Kapalıçarşı belirli sürelerle ziyarete kapatılırken PTT de zirve anısına özel tarih damgalı zarf ve posta materyalleri hazırladı.
Zirvenin devam ettiği sırada uluslararası kamuoyunu etkileyen önemli bir gelişme Irak’tan geldi.
Irak’ta egemenliğin geçici hükümete planlanandan daha erken devredildiği haberi, liderlerin İstanbul’daki toplantıları esnasında dünyaya duyuruldu.
Böylece NATO liderleri, İstanbul’da geleceğin güvenlik politikalarını tartışırken dünya siyasetinin en önemli gelişmelerinden biri de aynı saatlerde gerçekleşmiş oldu.
2004 İstanbul NATO Zirvesi, alınan kararlar, uluslararası katılım düzeyi ve güvenlik politikalarına etkileri bakımından NATO tarihinin en önemli zirvelerinden biri olarak kayıtlara geçti.

Yorumlar
Henüz bu habere yorum yapılmamış.
İlk yorum yapan siz olun!