Karadeniz’de üçlü güvenlik hamlesi: Bulgaristan, Türkiye ve Romanya’yı istişareye çağıracak

Bulgaristan, Karadeniz‘de ticari gemileri hedef alan son saldırıların ardından Türkiye ve Romanya ile ortak hareket etmek için girişimde bulunacak.

Bulgaristan Cumhurbaşkanı İliyana Yotova, Ulusal Güvenlik Danışma Konseyi’nin (KSNS) deniz güvenliği gündemiyle düzenlenen olağanüstü toplantısının ardından açıklamalarda bulundu.

Yotova, Bulgaristan’ın Romanya ve Türkiye ile acil istişareler gerçekleştirerek Karadeniz’deki ticari gemilere yönelik saldırıların durdurulması ve seyrüsefer güvenliğinin sağlanması için ortak adımlar atmayı önereceğini söyledi.

KARADENİZ İÇİN YENİ GÜVENLİK MEKANİZMASI ÖNERİSİ

Toplantının ardından açıklanan öneriler arasında, Avrupa Birliği’nin Karadeniz stratejisi kapsamında serbest ve güvenli deniz ulaşımını sağlayacak bir çerçeve mekanizmasının oluşturulması da yer aldı.

Bulgaristan ayrıca NATO’nun bölgedeki hava ve deniz gözetleme kapasitesinin artırılmasını, kıyı savunmasının güçlendirilmesini ve ilave anti-drone sistemlerinin konuşlandırılmasını gündeme getirecek. Sofya yönetimi, NATO’nun “Eastern Sentry” faaliyetleri kapsamında müttefiklerin Karadeniz güvenliğine katkısının artırılmasını da istiyor.

Yotova, mevcut aşamada NATO Antlaşması’nın 4. maddesi kapsamında özel istişare başlatılmasının ise yeni bir tedbir sağlamayacağı gerekçesiyle “verimli olmayacağı” değerlendirmesinin yapıldığını belirtti.

ALTI KARADENİZ ÜLKESİ İÇİN MORATORYUM ÖNERİSİ

Bulgaristan yönetiminin önerileri bununla da sınırlı kalmadı.

Yotova, Bulgaristan’ın Türkiye, Romanya, Ukrayna, Rusya ve Gürcistan ile birlikte Karadeniz’e kıyısı bulunan altı ülke arasında diplomatik girişim başlatmasını ve Karadeniz’deki çatışmaların durdurulmasına yönelik bir moratoryum üzerinde uzlaşma aranmasını önerdi.

Amaç, Karadeniz’in “ortak güvenlik alanına” dönüştürülmesi olarak açıklandı.

İKİ TİCARİ GEMİ SALDIRIYA UĞRAMIŞTI

Bulgaristan’ın girişimi, 6 Ekim’de ülkenin Karadeniz’deki münhasır ekonomik bölgesinde iki ticari geminin deniz ve hava dronlarıyla vurulmasının ardından geldi.

Togo bayraklı ALFA WATAN saldırının ardından batarken, Palau bayraklı ABLE gemisinde yangın çıktı. ABLE’daki 18 kişilik mürettebat tahliye edilerek kurtarıldı. Bulgaristan Başbakanı Rumen Radev saldırıyı “uluslararası hukukun ağır ihlali” olarak nitelendirdi.

Bulgar makamları saldırıyı gerçekleştiren İHA’ların kime ait olduğunun henüz kesin olarak belirlenmediğini açıkladı. Bulgaristan Savunma Bakanı Dimitar Stoyanov, Rusya veya Ukrayna’yı işaret edebilmek için drone parçalarının bulunması veya taraflardan birinin saldırının sorumluluğunu üstlenmesi gerektiğini söyledi.

TÜRKİYE, ROMANYA VE BULGARİSTAN ZATEN ORTAK GÖREV YÜRÜTÜYOR

Üç ülke arasında Karadeniz güvenliği konusunda halihazırda bir askeri işbirliği mekanizması da bulunuyor.

Türkiye, Romanya ve Bulgaristan tarafından 2024’te Karadeniz Mayın Karşı Tedbirleri Görev Grubu oluşturulmuştu.